Kısırlıkta Endoskopik Cerrahi Uygulamalar: Histeroskopi

Histeroskopi, ışıklı bir teleskop yardımıyla rahim iç boşluğunu görüntüleyen ve aynı seansta tedavi imkânı sunan minimal invaziv bir yöntemdir. Polip, miyom, septum ve rahim içi yapışıklık (Asherman sendromu) tanı ile tedavisinde kullanılır. Tüp bebek öncesi değerlendirmede ve tekrarlayan başarısız IVF denemelerinde rahim içi sorunları ortaya koymak için kritik öneme sahiptir.

Histeroskopi Nedir?

Histeroskopi, rahim içi boşluğunu aydınlatılmış bir teleskop yardımıyla inceleme ve gerektiğinde tedavi etme yöntemidir. Bu sayede septumlardan tutun polip, miyom, hatta rahim içi yapışıklıklara kadar pek çok sorun, cerrahın tüm ustalığıyla keşfedilir ve tedavi edilebilir.

Histeroskopi iki temel amaçla uygulanır:

Tanısal (Diagnostik) Histeroskopi: Rahim içindeki anormallikleri net şekilde görmek, polip veya miyom gibi lezyonların varlığını teyit etmek için tercih edilir. Ofis histeroskopi, çoğu zaman anesteziye ihtiyaç duymadan muayenehane ortamında uygulanır.

Tedavi Edici (Operatif) Histeroskopi: Rahim boşluğunda saptanan perde (septum), büyük polip veya miyom gibi sorunları çözmek ya da aşırı kanaması olan kadınların endometriumunu (rahim iç tabakası) almak amacıyla yapılır. Anestezi altında gerçekleştirilir.

YouTube’te seyredin

Ofis Histeroskopi

Ofis histeroskopi, genel anestezi gerektirmeyen, muayenehane ortamında uygulanan minimal bir prosedürdür. Çok ince bir teleskop yardımıyla vajinadan ve rahim ağzından nazikçe ilerleyerek rahme ulaşılır.

Uygulama adımları:

Damardan verilen hafif bir sedatif ile hasta rahatlatılır. Geleneksel jinekolojik muayenelerin aksine spekulum takılmaz, rahim ağzı genişletilmez; ince histeroskop aleti rahmin içine doğru ilerler. Rahim boşluğuna ulaşıldığında verilen özel sıvı ile rahim duvarları birbirinden ayrılır ve görüntü video ekranına yansır. Rahim içindeki polip, yapışıklık ya da küçük septumlar fark edildiği anda aynı seansta tedavi edilebilir.

Avantajları: Anestezisiz veya minimal anesteziyle yapılması, hızlı iyileşme süreci ve çoğu kadının aynı gün günlük hayatına dönebilmesidir.

Tedavi Edici Histeroskopi

Rahim içindeki anormalliklerin boyutu büyüdüğünde veya daha kapsamlı bir müdahale gerektiğinde tedavi edici histeroskopi uygulanır. “Elektrorezektör” adı verilen özel bir alet kullanılır.

Septum kesilmesi: Rahmi ikiye bölen doğumsal perdenin kesilmesiyle ortadan kaldırılır. Özellikle tekrarlayan düşükler veya erken doğum öyküsü varsa septumun alınması gebelik başarısını artırır.

Polip ve miyom çıkarılması: Rahimde konumlanmış polipler veya belli ölçüdeki miyomlar bu yöntemle çıkarılır. Büyük boyutlu veya alt segmente yakın miyomlarda ek yöntemler gerekebilir.

Endometrial ablasyon: Çocuk sahibi olmak istemeyen ve aşırı kanaması olan kadınlarda rahim iç tabakası tamamen alınarak kanama sorunu kontrol altına alınır.

Kısırlık Araştırmasında Histeroskopi

Özellikle tüp bebek (IVF) tedavisi öncesinde, rahim iç tabakasının sağlıklı olduğundan emin olmak büyük önem taşır. Rahim içindeki polip, yapışıklık veya ince bir septum, embriyonun yerleşmesini ve gebeliğin devamlılığını engelleyebilir.

Ne zaman yapılmalı? Adet kanamasının bitiminin hemen ardından, yani rahim iç tabakasının ince olduğu dönemde yapılması idealdir.

Başarısız IVF denemelerinde histeroskopi: Daha önce 2 veya daha fazla tüp bebek denemesinde başarı sağlayamamış hastaların önemli bir kısmında rahim içi anormalliklere rastlanır. Küçük polipler, hafif septumlar veya yapışıklıklar bile embriyonun tutunma oranını düşürebilir. Aynı seansta bu sorunlar tedavi edilebilir.

Histeroskopi Sonrası İyileşme Süreci

Çoğu kadında hafif bir kramp dışında belirgin ağrı görülmez. Kanama genellikle damlama tarzında olup kısa sürede sonlanır. Deneyimli cerrahlar için riskler çok düşüktür; ancak rahim delinmesi, kanama veya rahim ağzında küçük yırtılmalar nadiren yaşanabilir. Büyük miyom çıkarılması gibi daha kapsamlı işlemler sonrasında rahim içi yapışıklıklar gelişebilir. Ofis histeroskopi sonrasında neredeyse aynı gün, tedavi edici histeroskopi sonrasında ise genellikle 24 saat içinde günlük hayata dönmek mümkündür.

Septum (Rahim Perdesi) ve Diğer Füzyon Defektleri

Anne karnında gelişim sırasında rahim, iki ayrı parça halinde başlar ve orta hatta birleşerek tek bir boşluk oluşturur. Bu birleşme tam gerçekleşmezse septum veya bikornus gibi farklı rahim şekil bozuklukları ortaya çıkar.

Septum (perde): Rahmi yukarıdan aşağıya bölen bu anormallik gebelik sürecini riske atar. Erken dönem düşük, tekrarlayan düşükler ve erken doğumlar bu perde nedeniyle yaşanabilir.

Bikornus uterus ve didelfis uterus: Zorunlu kalınmadıkça genellikle tedaviye ihtiyaç duyulmaz.

Septum tanısı: Vajinal ultrason, 3 boyutlu ultrason, rahim filmi (HSG) veya histeroskopi kullanılabilir. HSG faydalı olsa da septum-bikornus ayrımı tam yapılamayabilir; histeroskopi altın standarttır.

Septum tedavisi: Histeroskopi ile makas, elektrik enerjisi veya lazer kullanılarak perdenin kesilmesidir. Günümüzde en yaygın yöntem elektrik enerjisidir. Deneyimli ellerde komplikasyon oranı çok düşük olup septum düzeltildikten sonra tekrarlayan düşük öyküsü olan kadınların önemli kısmı sağlıklı gebelikler yaşar.

Rahim İçi Yapışıklıklar: Asherman Sendromu

Asherman sendromu, rahim duvarlarının birbirine yapışması sonucu oluşan ve kısırlığa kadar varabilen önemli bir sorundur. Adet kanamalarının azalması veya tamamen kesilmesi en belirgin belirtidir.

Nasıl gelişir? Genellikle kürtaj sırasında oluşan travmatik etkilerle bazal tabaka zarar görür. Özellikle rahim içinde ölü bebek (missed abortus) sonrası yapılan kürtajlarda risk artar. Doğum sonrası plasenta komplikasyonları veya miyom cerrahisi sonrasında da ortaya çıkabilir. Nadir olarak tüberküloz gibi enfeksiyonlar nedeniyle gelişebilir.

Belirtiler: Adet kanamalarının azalması veya kesilmesi (amenore), açıklanamayan kısırlık, tekrarlayan düşükler ve ağrılı adet görme (dismenore).

Tanı: Vajinal ultrason, HSG, SIS (rahme sıvı verilerek yapılan ultrason) veya histeroskopi kullanılabilir.

Tedavi: Histeroskopi eşliğinde makas veya elektrik enerjisi kullanılarak yapışıklıklar açılır. İşlem sonrası rahim içine spiral veya balon yerleştirme, jel uygulama gibi yöntemlerle yeniden yapışma engellenmeye çalışılır. Başarılı operasyonla gebelik elde edilse bile plasenta anormal yapışması gibi ek riskler göz önünde bulundurulmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Histeroskopi nedir ve ne amaçla yapılır?

Histeroskopi, ışıklı ince bir teleskop yardımıyla rahim iç boşluğunun görüntülenmesi ve gerektiğinde aynı seansta tedavi edilmesidir. Polip, miyom, septum ve rahim içi yapışıklık gibi sorunların hem tanısında hem tedavisinde kullanılır. Kısırlık araştırması ve tüp bebek öncesi değerlendirmede kritik öneme sahiptir.

Ofis histeroskopi ile operatif histeroskopi arasındaki fark nedir?

Ofis histeroskopi anestezi gerektirmeyen, muayenehane ortamında uygulanan tanısal bir işlemdir; hasta aynı gün günlük hayatına dönebilir. Operatif histeroskopi ise anestezi altında gerçekleştirilen, septum kesilmesi, polip veya miyom çıkarılması gibi cerrahi müdahaleleri kapsayan tedavi amaçlı bir yöntemdir.

Tüp bebek öncesinde histeroskopi gerekli midir?

Her hastada zorunlu değildir; ancak rahim içi sorundan şüphelenildiğinde veya daha önce 2 ve üzeri başarısız IVF denemesi yaşandığında histeroskopi önerilir. Küçük polipler, yapışıklıklar ya da ince bir septum embriyonun tutunmasını engelleyebileceğinden, bu sorunların tespiti ve tedavisi gebelik başarısını artırabilir.

Rahim septumu nedir ve kısırlığa neden olur mu?

Septum, rahmi yukarıdan aşağıya bölen doğumsal bir perdedir. Tekrarlayan düşükler ve erken doğumların önemli nedenlerinden biridir; açıklanamayan kısırlık vakalarında da rol oynadığı düşünülmektedir. Histeroskopi ile makas veya elektrik enerjisi kullanılarak kesilmesi, gebelik başarısını ve gebeliğin devam etme oranını artırır.

Asherman sendromu nedir ve histeroskopi ile tedavi edilebilir mi?

Asherman sendromu, genellikle kürtaj veya rahim cerrahisi sonrasında gelişen rahim içi yapışıklıklar durumudur. Adet kesilmesi, kısırlık ve tekrarlayan düşükle kendini gösterir. Histeroskopi eşliğinde yapışıklıklar açılır; işlem sonrası yeniden yapışmayı önlemek için ek yöntemler uygulanır. Ağır vakalarda birden fazla seans gerekebilir.

Histeroskopi ağrılı mıdır ve iyileşme süreci nasıldır?

Ofis histeroskopide hafif bir kramp dışında belirgin ağrı hissedilmez; hasta çoğunlukla aynı gün günlük hayatına döner. Operatif histeroskopi anestezi altında yapıldığından işlem sırasında ağrı olmaz; toparlanma süresi genellikle 24 saat kadardır. Kanama damlama şeklinde olup kısa sürede sonlanır.

Histeroskopinin riskleri nelerdir?

Deneyimli cerrahlarda komplikasyon riski çok düşüktür. Nadir görülen riskler arasında rahim delinmesi, kanama ve rahim ağzında küçük yırtılmalar sayılabilir. Büyük miyom çıkarılması gibi daha kapsamlı işlemler sonrasında rahim içi yapışıklık gelişme ihtimali vardır. Asherman sendromunun başarılı tedavisinden sonra bile plasenta komplikasyonları açısından dikkatli takip gerekir.

⚖️ Yasal Uyarı

Son tıbbi revizyon tarihi: 24 Şubat 2026. Bu makale, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı, Üreme Tıbbı Uzmanı Doç. Dr. Senai Aksoy tarafından yazılmış ve tıbbi açıdan doğrulanmıştır. İçerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Her hasta bireyseldir ve tüp bebek sonuçları birçok tıbbi faktöre bağlı olarak değişir. Bu içerik hiçbir koşulda tıbbi muayene ve danışmanlığın yerini almaz. Lütfen kendi durumunuz hakkında her zaman doktorunuza danışın. © Doç. Dr. Senai Aksoy – Tüm hakları saklıdır.